Ustawa o ochronie informacji niejawnych: Kompendium
Podstawowe dane o akcie
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych, ogłoszona w Dz.U. z 2010 r. nr 182 pod poz. 1228.
Zastąpiła ustawę z 22 stycznia 1999 r., zmieniając system klasyfikowania: zamiast tajemnicy państwowej i służbowej wprowadzono jednolity system czterech klauzul opartych na rozmiarze szkody. Akt był wielokrotnie nowelizowany, więc zawsze korzystaj z tekstu jednolitego.
Gdzie czego szukać, mapa przepisów
| Zagadnienie | Artykuły |
|---|---|
| Zakres regulacji, adresaci ustawy | art. 1 |
| Definicje (dokument, materiał, przetwarzanie, rękojmia) | art. 2 |
| Klauzule tajności i ich przesłanki | art. 5 |
| Nadawanie, zmiana i znoszenie klauzuli, przeglądy | art. 6 |
| Nadzór ABW i SKW, podział właściwości | art. 10 |
| Krajowa Władza Bezpieczeństwa | art. 11 |
| Odpowiedzialność kierownika, pełnomocnik ochrony | art. 14 |
| Zadania pełnomocnika ochrony | art. 15 |
| Szkolenia | art. 19–20 |
| Dopuszczenie do pracy, ograniczenia obywatelstwa | art. 21 |
| Rodzaje postępowań sprawdzających | art. 22 |
| Kto prowadzi które postępowanie | art. 23 |
| Cel i przesłanki postępowania, terminy, ankieta | art. 24 |
| Zwykłe postępowanie sprawdzające | art. 25 |
| Poszerzone postępowanie sprawdzające | art. 26 |
| Zawieszenie postępowania | art. 27 |
| Poświadczenie bezpieczeństwa, terminy ważności | art. 29 |
| Kontrolne postępowanie sprawdzające | art. 33 |
| Odwołanie do Prezesa Rady Ministrów | art. 35–36 |
| Bezpieczeństwo przemysłowe, świadectwa | art. 54–55 |
| Wzór ankiety bezpieczeństwa osobowego | załącznik |
Osiem obszarów regulacji
Art. 1 ust. 1 wylicza: klasyfikowanie informacji niejawnych, organizowanie ochrony, przetwarzanie, postępowanie sprawdzające i kontrolne postępowanie sprawdzające, postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego, organizację kontroli stanu zabezpieczenia, ochronę w systemach teleinformatycznych oraz stosowanie środków bezpieczeństwa fizycznego.
Kogo ustawa dotyczy
Art. 1 ust. 2 obejmuje organy władzy publicznej (Sejm i Senat, Prezydenta RP, administrację rządową, samorząd terytorialny wraz z jednostkami podległymi, sądy i trybunały, organy kontroli państwowej i ochrony prawa), jednostki podległe MON lub przez niego nadzorowane, Narodowy Bank Polski, państwowe osoby prawne, oraz przedsiębiorców ubiegających się o umowy związane z dostępem do informacji niejawnych lub je wykonujących.
Ściąga z liczbami
| Wartość | Czego dotyczy | Przepis |
|---|---|---|
| 4 | liczba klauzul tajności | art. 5 |
| 3 | liczba rodzajów poświadczeń osobowych (bez „zastrzeżonych”) | art. 21, 29 |
| 10 / 7 / 5 lat | ważność poświadczenia: poufne / tajne / ściśle tajne | art. 29 ust. 3 |
| 3 miesiące | termin zakończenia postępowania sprawdzającego | art. 24 ust. 6 |
| 14 dni | termin na odwołanie do Prezesa Rady Ministrów | art. 35 ust. 2 |
| 3 miesiące | termin rozpatrzenia odwołania | art. 35 ust. 4 |
| 5 lat | przegląd materiałów pod kątem klauzul | art. 6 ust. 4 |
| 5 lat | powtarzanie szkolenia | art. 19 ust. 3 |
| 3 lata | kontrola ewidencji i obiegu dokumentów | art. 15 ust. 1 pkt 4 |
| 3 stopnie | Świadectwo Bezpieczeństwa Przemysłowego | art. 55 ust. 1 |
Najczęstsze błędy w interpretacji
„Poświadczenie na klauzulę zastrzeżone”. Nie istnieje. Przy tej klauzuli wystarcza pisemne upoważnienie kierownika jednostki oraz szkolenie (art. 21 ust. 4).
„Wyższa klauzula, dłuższa ważność”. Odwrotnie: 10 lat przy „poufnych”, 5 lat przy „ściśle tajnych” (art. 29 ust. 3).
„KWB to ABW i SKW”. Funkcję Krajowej Władzy Bezpieczeństwa pełni wyłącznie Szef ABW; wobec podmiotów podległych MON wykonuje ją za pośrednictwem Szefa SKW (art. 11 ust. 1 i 3).
„Klauzulę nadaje kierownik jednostki”. Nadaje ją osoba uprawniona do podpisania dokumentu (art. 6 ust. 1). Kierownik odpowiada za przeglądy co 5 lat (art. 6 ust. 4).
„Ustawa zakazuje utajniania nieprawidłowości”. Nie zawiera takiego przepisu wprost, zakaz wynika z konieczności wskazania przesłanki z art. 5.
Powiązane akty
- ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o ABW oraz Agencji Wywiadu,
- ustawa z dnia 9 czerwca 2006 r. o SKW oraz SWW,
- ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, art. 25 wiąże nabór z rękojmią zachowania tajemnicy.
Omówienia praktyczne publikuje BIP ABW w sekcji „Informacje niejawne”, w tym podstawy prawne.
Artykuły rozwijające poszczególne wątki
- Przewodnik po Ustawie OIN
- Czym są informacje niejawne? Definicje i przykłady
- Klauzule tajności w praktyce
- Zasady ochrony informacji niejawnych: wymogi prawne
- Ochrona informacji niejawnych: kompletny przewodnik
FAQ – Najczęściej zadawane pytania
Jaki jest publikator ustawy?
Dz.U. z 2010 r. nr 182 poz. 1228. W praktyce należy korzystać z tekstu jednolitego.
Ile klauzul tajności przewiduje ustawa?
Cztery: ściśle tajne, tajne, poufne, zastrzeżone (art. 5).
Gdzie znajduje się wzór ankiety bezpieczeństwa osobowego?
W załączniku do ustawy, wraz z instrukcją wypełnienia (art. 24 ust. 10).
Ile trwa postępowanie sprawdzające?
Do 3 miesięcy od złożenia wypełnionej ankiety (art. 24 ust. 6).
Do kogo odwołać się od odmowy poświadczenia?
Do Prezesa Rady Ministrów, w terminie 14 dni, za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (art. 35).
